Biriatun aurkitzen ahal dugu Jorge Semprunen oroitarria, xx.mendea gizon honen bizitzaz hobeki ulertu liteke: mugaz alde batera eta bertzera hainbertze urte ibili ondotik, bertan ehortzia izan nahi zuen iparraldetik hegora begiratzeko.
Muchos años después, siendo ya ministro de Cultura, se publicó el libro que aquí se tituló Adiós, luz de veranos..., en el que Semprún http://es.wikipedia.org/wiki/Jorge_Sempr%C3%BAnrememora esa conversación con la conductora y se pregunta si fue entonces cuando por primera vez pensó que deseaba ser enterrado en el "pequeño cementerio" de Biriatou, "arrimado a una rústica y agreste iglesia". En este "lugar fronterizo, patria posible de los apátridas, entre los dos ámbitos a los que pertenezco (...), en la vieja tierra de Euskal Herria". http://elpais.com/diario/2011/11/26/opinion/1322262013_850215.html
Azken boladan sari eta oihartzun aunitz izan dituen liburuarekin gatoz oraingoan, ea gustoko duzuen!
Erru sentimenduaz Javier Rojo / El Correo, 2012-03-03
Harkaitz Canok bere lehenengo idazlanetatik argi utzi zuen
garrantzizko leku bat izango zuela euskal literaturan, idazle moduan
pixka bat gorabeheratsua bada ere, batzuetan literaturarekin
gorroto-amodiozko harreman konfliktiboa duela baitirudi. Edonola ere,
beti da interesgarria, eta arnas luzeko idazlan bati ekiten dionean,
bere trebetasunaren maila agerian geratzen da. Halaxe gertatzen da Twist
izeneko nobela mardul honetan. ETAren kontrako gerra zikineko gertakari
latzenetako batean oinarritu da idazlea nobela hau egiteko, liburuaren
abiapuntuan Soto eta Zeberio izeneko pertsonaien desagertzea jartzen
da-eta. Euskal gatazkaren testuinguruan kokatzen du istorioa, eta bertan
kontatzen direnetarik askok zuzen zein zeharka euskal gatazka horrekin
zerikusirik daukate. Baina liburuan euskal gatazkatik harantzago doa.
Argumentuaren erdigunean Diego Lazkano izeneko pertsonaia dugu, Sotoren
eta Zeberioren adiskidea eta militantziakidea. Diego Lazkanok ezin du
erru sentimendutik ihes egin, bera izan baitzen adiskideak salatu
zituena, eta haien desagerpena ahalbideratu zuena. Sentimendu horren
pean eraikitzen saiatzen da bere bizitza, eta idazle ospetsua izatera
heltzen da, baina itxurazko bizitza horren azpian beste bizitza bat
dauka, zeren protagonistak, bere benetako izaera alde batera utzita,
galdutako adiskideen bizitza burutu gabeari eusten baitio, Sotok hasi
berritan utzitako idazle-lana bere gain hartuta. Lazkanok badaki neurri
handi batean egiten ari den bizitza hori ez dela berea, maileguan
hartutako izaera daukala bere benetako izaeraren gainean jarrita, eta
tentsioa sortzen da bien artean.
Nobelaren erdigunean gertakari horiek eta pertsonaia hau agertu
arren, nobelak alderdi gehiago dauzka. Ia izaera independentea duten
zortzi ataletan banatuta agertzen da, non gertakariekin zerikusirik
duten beste pertsonaia batzuk eta zuzen gai horrekin erlazionatuta ez
daudenak ere agertzen diren, non arteaz eta literaturaz, antzerkiaz eta
bizitzaz hitz egiten den. Nobela konplexua da, eta batzuetan idazleak
bertan bere burua hustu duela ematen du. Eta euskal gatazkaren barruan
kokatuta dagoen arren, gatazkaz bainoago adiskidetasunaz, ausentziaz,
eta, batez ere, erru sentimenduaz hitz egiten zaigu.
Duda bat bakarrik geratu zait: liburuak izan duen oihartzuna zergatik
gertatu da, bere duda-ezinezko kalitateagatik ala argumentua gatazkaren
barruan kokatua izan delako?
Literaturaz gain badaude hainbat esparru interesgarri suerta litezkeenak, jakin-nahiak ez du mugarik, eta sarri ditugun aunitz zalantza modu erraz eta bideratuan ulertzen ahal ditugu. Bigarren Hezkuntza zein Batxilergoko ikasleek euren jakinmina ase dezaten Gaiak argitaletxeak hainbat liburu Giza zein Zientzia arloetan argitaratu ditu. http://www.gaiak.net/denda.php
Biologiaren inguruko
eztabaida nagusien
berri ematen dute lan
honetan. Zeregin horretan,
eboluzioaren teoriari
buruz dagoen eztabaidaz
arduratzen da,
zientziarekin harremana
duten irizpideetan
oinarrituz.
Horrez gain, gaur
egungo biologiaren
kontzeptu nagusiak
aztertzen dira: lehiak
eta lankidetzak; bizit ...
La poesía de Borges es sabia, diáfana y clara, cada sílaba, cada letra, cada acento guarda su compostura, su eterno artificio, y a su vez, con cada palabra se ahonda en la reflexión, en el conocimiento que nos permite acceder a la serenidad y al equilibrio.http://es.wikipedia.org/wiki/Jorge_Luis_Borges
Cada aurora (nos dicen) maquina maravillas capaces de torcer la más terca fortuna; hay pisadas humanas que han medido la luna y el insomnio devasta los años y las millas.
En el azul acechan públicas pesadillas que entenebran el día. No hay en el orbe una cosa que no sea otra, o contraria, o ninguna. A mí sólo me inquietan las sorpresas sencillas.
... Me asombra que una llave pueda abrir una puerta, me asombra que mi mano sea una cosa cierta, me asombra que del griego la eleática saeta
instantánea no alcance la inalcanzable meta, me asombra que la espada cruel pueda ser hermosa, y que la rosa tenga el olor de la rosa.
LO PERDIDO
¿Dónde estará mi vida, la que pudo haber sido y no fue, la venturosa o la de triste horror, esa otra cosa que pudo ser la espada o el escudo
y que no fue? ¿Dónde estará el perdido antepasado persa o el noruego, dónde el azar de no quedarme ciego, ... dónde el ancla y el mar, dónde el olvido de ser quien soy? ¿Dónde estará la pura noche que al rudo labrador confía el iletrado y laborioso día, según lo quiere la literatura? Pienso también en esa compañera que me esperaba, y que tal vez me espera.
Sarri ahazten zaigu liburuez at badela oraindik ere kontatzeko grina, pasioa, eta harrigarria suertatzen da kontatzeak berak berez, magiaz, janzten duenean istorioa. Amestoy jaunak ahozkatuz, doinuz, erritmoz istorioei xarma berezia ematen die, horregatik ahoz-ahoz ibiliz hizkuntzak duen magia erakusteagatik dakarkizuegu Amestoy jauna, zein artista den!
Elkar argitaletxearen gomendioak ekarriko dizkizuegu, zein liburu irakurri ezin erabakita bazabiltzate lagungarri izango zaizuelakoan http://www.elkar.com/eu/katalogoa/liburuak/gure-gomendioak Aste honetan Arrate Egañaren "Paradisua" gomendatzen dizuegu, ea gustoko duzuen.
Paradisua, Arrate Egaña: “Bero egiten zuen. Itsasoaren orroa besterik ez zen entzuten. Ilargiaren argiak paisaia mudatu zuen; bazter ezagunak oihan kezkagarri bilakatu ziren, mundu irreala, bake eta bakardadea. Ulertzen nuen toki harekiko lilura. Sorbalda okertua igurtzi nion. Bizkar osoa, lepoa. Basagiroaz kutsatuta edo, sudurra lokiraino hurbildu nion, mendiari zeriona bezain neutroa eta freskoa zen lurrin hura beste behin dastatu guran. Tupustean etzan egin ginen izarpean, adartxo, hartxintxar eta sasizko lardaska hartan, elkarri antsiaz musuka.”
Zoriontasun izpien bila dabiltza Arrate Egañaren kontakizunetako protagonistak. Beren bizitzak dautzan gristasunetik aterako dituen esku salbatzailearen zain, mirari hori une bateko irudipena besterik ez izan arren.
Familiaren abaroan gelditu edo etxetik joan barne tenkan dabiltzan gazteak, bikotean bilatzen zutena aurkitu ezinaz kexatzen diren gizon-emakumeak, beren erdipurdikeria estali nahiz besteen bizitzak banpirizatzen dituzten lagunak...
Bost istorio batu ditu Egañak helduentzako bere lehenengo bilduma honetan; kontatzen den historia bezainbat, pertsonaien erretratuak, haien arteko harremanak, bizi duten giroa zaindu ditu, testuari dentsitatea eta aberastasuna emanez, irakurleak geruzaz geruza deskubritu beharko duena.